Ik las weer een geweldig boek: Dertig dagen van de Vlaamse Annelies Verbeke. De voorkant is al mooi; een klein wit wolkje in een blauwe lucht. Het wolkje zal uiteindelijk, pas aan ’t slot, haar betekenis prijs geven. In Dertig dagen volg je dertig dagen uit het leven Alphonse Badji. Alphonse is een van oorsprong Senegalese veertiger en hij is sinds een jaar verhuisd is met zijn vriendin Kat vanuit Brussel naar het platteland van Vlaanderen. Hij heeft zijn muzikantenbestaan verruild om huisschilder te worden in de Vlaamse Westhoek en hij is gelukkig. Kat echter, mist het stadse leven. Het zorgt voor de nodige discussie in hun relatie. Alphonse is een evenwichtige en charismatische man. Alle mensen bij wie Alphonse thuis komt om te behangen of schilderen, voelen zij zich direct tot hem aangetrokken en luchten hun hart bij hem. Al snel wordt duidelijk dat ieder huisje zijn kruisje heeft. Alle persoonlijke drama’s passeren de revue; driehoeksverhoudingen, misbruik in de katholieke kerk, alcoholisme, pesten op het werk. Het wordt allemaal in een tragikomische stijl beschreven. Alphonse vindt niets gek, en heeft met alle mensen die hij ontmoet het beste voor. Hij luistert, troost en helpt. Zijn omschrijvingen van de mensen en van de ‘kleine dingen van het leven’ zijn prachtig, poëtisch. Naast dit ‘ huis-tuin-en-keuken-leed’ worden ook maatschappelijke thema’s als vluchtelingenproblematiek en discriminatie aangesneden. Nergens moralistisch overigens, maar pijnlijk realistisch en actueel. Het boek werpt wat mij betreft verschillende vragen op zoals: is de maatschappij zo verhard dat ‘goede mensen’ als Alphonse uniek zijn? Of maakt het boek juist duidelijk dat er niets nieuws onder de zon is: net als vroeger zijn er vluchtelingen, hebben mensen hun vooroordelen en zwakheden, maar tegelijkertijd zijn ze aandoenlijk en liefdevol. Maar naast deze vragen over mens en maatschappij, stelt het verhaal me vragen over het leven op een dieper niveau en dat kwam door een verwijzing (hoe kan het ook anders als religiewetenschapper) naar het Oude Testament:

Daan Stoffelsen van boekhandel Athaneum zegt het mooier dan ik het kan verwoorden:

“Laat in de roman begint een café-eigenares over de Bijbelse Job, hoe je die parabel moet uitleggen. Een gloedvol filosofisch betoog, over hoe moraliteit de basis is van geloof. ‘En dat het leven niet rechtvaardig is, en dat het niet waar is dat eerlijk het langst duurt, maar dat hij trouw blijft aan de goedheid die in hem zit, en dat dat God is, en genoeg.’ Het zet Alphonse aan het denken. En mij ook. Is Dertig dagen het verhaal van Jezus, of van Job? Of van een messias in een wereld van Jobs? Wat is goedheid? Voor wie is dat genoeg? En welk kwaad is er in de wereld, welk kwaad raakt je? Kun je er zo rustig als Alphonse mee omgaan, of moet je kiezen tussen slachtofferschap of de aanval? “

Het is een boek vol trage vragen, waar ik graag eens een avond over wil praten met anderen. Ik zal het opperen voor mijn boekenclub..

De aanbeveling op de cover moest ik maar ter harte nemen:

-Dit boek is een dialog met onze grillige, taaie tijd. Lees het traag.

Leg het weg. Lees het weer-