De ideale dood

Als je vijf minuten over hebt: kijk eens naar dit prachtige Disney filmpje uit 1929. En vraag je dan af: hoe ziet jouw ideale dood eruit?

Misschien hoop je dat je gezond mag doorleven tot je 100e, en dan een pijnloze snelle dood sterft.  Dit zou volgens filosofe Marly Huijer helemaal passen in het moderne ideaal  van ‘rechthoekig sterven’. Maar de realiteit is anders: de aftakeling begint meestal kort na ons pensioen en duurt dan zo’n 15 jaar. Ik las haar boek ‘De toekomst van het sterven’, en ik ben het nog aan het herkauwen.

Ze introduceert een Amerikaanse bio-ethicus die jaren geleden vaststelde dat hij vanaf zijn 75e alleen nog maar naar de dokter zou gaan bij pijn, niet meer voor levensverlengende behandelingen. Betekenisvolle relaties maken het leven de moeite waard, zegt Huijer. Daarom hebben heel oude mensen er vaak geen zin meer in: al hun dierbaren zijn inmiddels gestorven. Waarom willen we zo lang mogelijk leven? Met humor stelt zij onze obsessie met risico-vermijding en lijfbehoud aan de kaak: “Aan een hartaanval op straat doodgaan dan lukt je haast niet meer. Overal hangen AED’s waarmee ze je zo reanimeren” 

Hoe verhouden we ons tot de laatste levensfase? Bereiden ziektes en aftakeling ons voor op de dood? Is de zorglast van de laatste levensfase nog op te brengen als de hele samenleving ouder wordt? Bestaat er zoiets als een juist moment van sterven?

Tijdens het lezen van dit essay realiseerde ik mij weer eens: filosofen zijn belangrijk; zij stellen wezenlijke en prikkelende vragen. Dit is eigenlijk zo’n boek dat je wilt nabespreken omdat het uitnodigt tot gesprek. Voor wie in de buurt is: kom het bij me ophalen en leest het voort! Doen we daarna een kop koffie.

4 gedachten over “De ideale dood

  1. Ha Mirjam , dit smaakt naar meer. Zullen we die kop koffie maar gauw inplannen? Dan kom ik meteen dat andere boek ook ophalen – over betekenisvolle relaties gesproken.

    Misschien kunnen we een ruil maken. Breng ik iets te lezen mee van het Landelijk Expertisecentrum Sterven, er liggen hier wat verschillende uitgaven naast mijn bed.

    Ik verheug mij nu al op ons volgende gesprek!

  2. Ken je de Dance Macabre van de componist Camille. Saint Saens? Meerdere versies te vinden op internet. Dood en leven of leven en dood – dood zijn als je nog leeft – leven na de dood… In ieder geval heeft het te maken met je leven nu.. .een overpeinzing op zondagmorgen in het zonnetje ergens in de Ardennen.

  3. Er is in diverse media aandacht voor (het boek van) Marli Hiuijer geweest: in Trouw, in het tijdschrift voor Filosofie en er is een podcast van de Groene Amsterdammer. Desgewenst kan ik die doorsturen.
    Zelf lees ik nu Sterven als een stoïcijn, filosofie bij ziekte en dood. (Marja Havermans)
    Lezenswaardig en bruikbaar!
    We spreken elkaar!

  4. Beste Mirjam, dank je. Iets om over na te denken. Ik zeg meestal dat ik niet bang ben om dood te gaan, maar ik ben wel bang voor lijden. Ik denk dat ik voor lijden gewoon niet genoeg in huis heb.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.